Defensieweb wiki
Advertisement

Hr. Ms. O 22 was een Nederlandse onderzeeboot van de O 21-klasse. De bouw van de schepen van de O 21-klasse vond plaats aan de vooravond van de Duitse aanval op Nederland in 1940. De O 22 stond aanvankelijk gepland als K XXII, ze was bestemd als onderzeeboot voor Nederlands-Indië. De K staat namelijk voor "koloniën". Al tijdens de bouw, door de Vlissingse scheepswerf Koninklijke Maatschappij de Schelde, werd de naam van de onderzeeboot gewijzigd naar O 22.[3]

De O 22 tijdens WOII[]

Ten tijde van de Duitse aanval op Nederland in 1940 was de O 22 nog niet volledig afgebouwd. Wel had ze al enkele proefvaarten gemaakt. Samen met de O 21 maakte de O 22 in de avond van 10 mei 1940 de overvaart van Vlissingen naar het Verenigd Koninkrijk. Deze overtocht vond plaats onder begeleiding van het bewakingsvaartuig BV 37. De BV 37 was de door de Nederlandse marine in beslag genomen sleepboot De Schelde. Tijdens de overtocht naar het Verenigd Koninkrijk hadden de O 22 en de O 21 geen wapens aan boord, dus geen torpedo's en geen munitie voor het dekkanon. In de ochtend van 11 mei 1940 bereikten de drie schepen de Downs. Omdat de overtocht in alle haast moest plaats vinden, waren er geen kaarten beschikbaar, dus moest de navigatie naar de Downs gebeuren aan de hand van een oude Duitse Fischerijkarte die op het laatste moment was afgenomen van een Groningse kustvaarder.[1]

In eerste instantie was Portsmouth de thuis haven voor de O 22, maar na de val van Frankrijk werd deze haven niet langer als veilig meer beschouwd en werden de O 22 samen met de andere Nederlandse onderzeeboten van Portsmouth overgeplaatst naar Dundee. Vanuit Dundee voerde de O 22 patrouilles uit voor de Noorse kust. Tijdens deze patrouilles kreeg tweemaal een Duitse onderzeeboot inzicht, maar ze kon geen succesvolle aanval plaatsen. De eerste keer misten de torpedo's het doel, en de tweede keer was de Duitse onderzeeboot te ver weg voor een succesvolle aanval. In totaal voerde de O 22 5 patrouilles uit vanuit Dundee. Tijdens geen van deze patrouilles wist de O 22 een vijandig schip tot zinken te brengen. Op 5 november 1940 vertrok de O 22 op haar vijfde patrouille vanuit Dundee, van deze patrouille keerde zij nooit terug. Er zijn op dit moment vier mogelijke scenario's die het zinken van de O 22 kunnen verklaren:[2]

  1. Tijdens de vaart naar haar patrouillegebied kan ze op een op drift geslagen Duitse mijn zijn gevaren.
  2. Tijdens de vaart van haar patrouillegebied kan ze op een op drift geslagen Duitse mijn zijn gevaren.
  3. Omdat het wrak van de O 22 er intact uitziet, is ze mogelijk gezonken als gevolg van een technisch probleem.
  4. Het is bekend dat Duitsland rond die tijd (november 1940) omgebouwde vissersschepen met dieptebommen in dat zeegebied liet patrouilleren.

Het wrak is op 13 augustus 1993 door een Noors schip op de locatie 57º55'N - 05º31'O gevonden, ongeveer 40 nautische mijlen Zuidwest van de Noorse kust op een diepte van 180 meter. Op 2 november 1996 werd door de Nederlandse marine op de locatie van het wrak een ceremonie ter ere van de overledenen gehouden.[2]

Zie ook[]

Advertisement